Archivering » WFON » 1995 » Pagina 210-218
Jaarverslag 1994 van de secretaris
Eerder verschenen in West-Frieslands Oud & Nieuw, 62e bundel, pagina 210-218.
Uitgave: Historisch Genootschap 'Oud West-Friesland',
1995.
Auteur: F.P.M. Brieffies.
Het jaar 1994 stond voor een belangrijk deel in het teken van het veranderend gezicht van het genootschap.
Het afscheid van voorzitter Volkert J. Nobel, het gezicht van het genootschap naar buiten toe, drukte
zijn stempel op diverse aktiviteiten van bestuur en secretariaat. De voorbereidingen voor zijn afscheid,
de zoektocht naar een geschikte opvolger en de daadwerkelijke overdracht van het voorzitterschap hielden
de gemoederen van het bestuur bezig. Het is ook geen kleinigheid om na een 20-jarig voorzitterschap van
een persoon als Nobel een bekwame opvolger te vinden. Ook voor het secretariaat is het afscheid van deze
voorzitter geen geringe verandering. Nobel heeft in het verleden steeds intensief met het secretariaat
samengewerkt en nam ook door zijn vaardigheden met de pen regelmatig het secretariaat werk uit handen.
Voor deze prettige en ondersteunende samenwerking wil ik hem nog eens hartelijk bedanken.
Met Klaas Bant is een bekwaam bestuurder en een waardig opvolger het Timmermansgildehuis binnengetreden.
Het secretariaat heeft alle vertrouwen in een goede en vruchtbare samenwerking met onze nieuwe voorzitter.
Het gezicht van het genootschap veranderde ook anderszins. Op de Westfriezendag werd het nieuwe logo
van het genootschap gepresenteerd. Met het nieuwe logo dat door de algemene ledenvergadering met
instemming werd begroet is ook ons schriftelijke gezicht naar buiten toe ingrijpend gewijzigd. Inmiddels
zullen vele leden door de toepassing van het nieuwe beeldmerk in het Mededelingenblad, de enveloppen
en de brieven dit nieuwe logo al herkennen. Of dit nieuwe gezicht ook daadwerkelijk een erkenning is
van het hernieuwde elan van het Westfries Genootschap waarop in de beleidsnotitie, zoals vastgesteld
op de Westfriezendag van 1994 werd gedoeld, zal nog moeten blijken. Het secretariaat heeft daar alle
vertrouwen in.
Het ledenbestand is als volgt gewijzigd:
| ingeschreven per | 31-12-1993 | bij | af | 31-12-1994 |
| gewone leden | 2775 | 217 | 81 | 2911 |
| gemeenten en waterschappen | 23 | 0 | 1 | 22 |
| bedrijven, verenigingen, andere instellingen | 75 | 10 | 2 | 83 |
| ruilleden | 43 | 3 | 0 | 46 |
| ----- | ----- | ----- | ----- | |
| totaal | 2916 | 230 | 84 | 3062 |
Het ledenaantal laat (gelukkig) weer een stijging van maar liefst 150 leden zien. Deze stijging is
voornamelijk te danken aan de actie om onze scheidende voorzitter Nobel met een toename van het aantal
leden uit te uitzwaaien. Hoewel zijn streven om 500 nieuwe leden aangemeld te krijgen niet geheel is
gelukt, heeft de actie in ieder geval de neerwaartse spiraal tot staan gebracht.
In 1994 verloren wij helaas ook weer leden door overlijden. Van de volgende leden heeft het secretariaat
bericht van overlijden ontvangen:
ing. B. Houtman (Abbekerk), A. van Gaalen, B. Essing, Th. Schuurman-van Eijndhoven (Alkmaar), mw. C.A.
Reijnders (Amstelveen), mw. dr. A. Jaarsveld (Amsterdam), G. Rusting-Tensen (Andijk), C. Geerligs
(Anna Paulowna), L. Costers (Apeldoorn), prof. dr. J.F. Hampe (Beets), J. Koeman Pz. (Berkhout), J.W.M.
Kok (Blaricum), T. Mol-Broertjes (Blokker), J. Huibers, P. Verburg (Broek op Langedijk) F. Eijk, mw.
Eijk-Bonte (Den Burg), J. de Boer (Den Helder), J. Sietses Wzn (Delft), mw. M.Th. Rood (Gouda), J.
Duijvis (Heemskerk), J.H. Mulder-Kloosterboer (Heiloo), Th.Visser-Hinke (Hoogkarspel), I. Mol-Grootes,
J. de Veer (Hoogwoud) J.M. Baltus, P. Kistemaker, P.J.J. van der Meulen, F. Vulker (Hoorn), F. van
Diepen (Lambertschaag), D. Zijp-Koster (Middenbeemster), A.C. van der Stok-Raat (Nieuwe Niedorp),
J.A. Zielstra (Noord-Scharwoude), J.G. Karels (Obdam), mw. Slot-Blauw (Schagen), J. de Leeuw (Schoorldam),
N.C. Schmidt (Voorburg), P.G.J. Bakker (Voorschoten), C.G. Bakker-Schoen (West Graftdijk), J. Baken
('t Zand).
Ben Essing overleed op 15 februari in zijn woonplaats Alkmaar. Hij was lid van verdienste van ons genootschap.
Hij was de man die in de jaren 1956 - 1966 de toenmalige gemeente Blokker tot festivaldorp maakte en
daarmee in de internationale schijnwerpers plaatste. In die jaren haalde hij o.a. Benny Goodman, The
Beatles, Louis Armstrong en Nana Mouskouri naar de veiling "Op Hoop van Zegen" te Blokker. Ben Essing
werd 59 jaar.
Bouke Houtman overleed op 2 maart. Hij werd in 1974 lid van de Commissie voor Landelijk Schoon. Een
jaar later werd hij tot voorzitter benoemd. In 1985 droeg hij de voorzittershamer om gezondheidsredenen
over aan Gerrit van der Heide, waarna hij nog enige jaren als lid actief betrokken is geweest bij het
werk van de commissie. Bouke Houtman werd 81 jaar.
Johannes Martinus (Bas) Baltus overleed op 28 april. Naast zijn functie als leraar Nederlands aan de
scholengemeenschap Werenfridus was hij sinds 30 juni 1978 voorzitter van de historische vereniging
Oud Hoorn. Onder zijn inspirerende leiding werd Oud Hoorn een strijdbare pleitbezorger voor het behoud
van stedeschoon en monumenten van Hoorn.
Hij werd op 27 november 1994 geëerd met het erelidmaatschap van Oud Hoorn. Bas Baltus werd 54 jaar.
Pieter Kistemaker overleed op 14 juli te Hoorn; geboren en getogen op Andijk was hij een markante
Westfries met een grote belangstelling voor de geschiedenis van West-Friesland in het algemeen en van
Andijk in het bijzonder. Hij heeft diverse o.a. genealogische publicaties op zijn naam staan. Hij werd
op 4 september 1971 tijdens de Westfriezendag tot lid van verdienste benoemd.
Pieter Kistemaker werd 92 jaar.
Op 5 oktober overleed Frans van Diepen ten gevolge van een val van het het dak van "het Groene Kerkje"
te Lambertschaag. Begin jaren zeventig nam hij het initiatief om de Nederlands Hervormde kerk van
Lambertschaag van een dreigende sloop te redden. De Stichting "Het Groene Kerkje" werd opgericht en
het monument bleef als cultureel centrum voor de dorpsgemeenschap behouden.
Jarenlang was Van Diepen in Abbekerk en Lambertschaag bezorger van onze bundel. Hij is begraven op
het kleine kerkhof naast het Groene Kerkje. Frans van Diepen werd 62 jaar.
In 1994 zijn traditiegetrouw weer drie ledenbijeenkomsten georganiseerd.
De Voorjaarsstreekmiddag werd dit jaar in Schermerhorn gehouden op 7 mei en stond vrijwel geheel
in het teken van 'De Pinksterblom'. Deze Noordhollandse schelmenklucht, oorspronkelijk 'Een Noordhollandse
Vrijstermarkt' of 'Tetjeroen van Schermerhorn' geheten, werd in een bewerking van wijlen Henk Tol na
25 jaar weer opgevoerd. Na de rondgang van de Pinksterblom door het dorp vond in de Grote Kerk een
korte Algemene Ledenvergadering plaats waarin werd besloten de behandeling van de jaarstukken 1994
uit te stellen tot de Algemene Ledenvergadering in september. Vervolgens vond de opvoering van 'De
Pinksterblom' plaats. De Voorjaarsstreekmiddag werd bijgewoond door ongeveer 270 leden.
De Westfriezendag werd gehouden op 3 september in de sporthal Geestrnerambacht te Noord-Scharwoude.
Het werd voor de ongeveer 600 leden een memorabele Westfriezendag waarbij het afscheid van voorzitter
Volkert J. Nobel centraal stond. In de Algemene Ledenvergadering werd ook daadwerkelijk vorm gegeven
aan de in 1993 vastgestelde beleidsnota door de presentatie van het nieuwe logo van de vereniging.
Tijdens de schorsing werden de winnaars bekend gemaakt van de prijsvraag die ter gelegenheid van het
70-jarig bestaan van het genootschap was uitgeschreven. Ina Broekhuizen-Slot kreeg de eerste prijs in
de categorie novellen en N. Groen in de categorie eenakters.
De oud-intendent Klaas Molenaar bracht vervolgens het lied "In 't mooie land van Zuid-Skarwou" ten
gehore. Na de schorsing nam de vereniging afscheid van twee bestuursleden: mw. L.Th.M. Groot en V.J.
Nobel.
Vice-voorzitter J.H.N.W Raat sprak voorzitter Nobel namens de vergadering toe. Hij schetste het 23-jarig
bestuurslidmaatschap van de voorzitter en de vele activiteiten die gedurende die periode op zijn
initiatief tot stand zijn gekomen. Hij prees de voorzitter voor diens grote inzet voor West-Friesland
en voor het genootschap. Op voorstel van het bestuur werd Volkert Nobel vervolgens door de algemene
ledenvergadering benoemd tot erelid van de vereniging en ontving uit handen van de vice-voorzitter de
zilveren legpenning. Tevens ontving hij als dank voor zijn 23 jaar bestuurslidmaatschap (waarvan 20
jaar als voorzitter) een zilveren klokje met inscriptie. Ook mevrouw Nobel werd in de dankzeggingen
betrokken. Vervolgens werd de voorzitter namens enkele stichtingen toegesproken en vielen hem nog
diverse cadeaus ten deel.
De zetels van de beide vertrekkende bestuursleden werden opgevuld door mevrouw L. Wever uit Alkmaar
en door Klaas Bant uit Schellinkhout; hij werd vervolgens met algemene stemmen benoemd tot voorzitter.
Herkozen werd mevrouw N. Hemke-Speets.
Ongeveer 60 leden in Westfries kostuum werden na afloop van de vergadering voor het nageslacht vereeuwigd.
Na de Westfriese koffietafel waren er excursies naar Bergen, De Zijpe, de Broeker veiling en de Omringdijk.
Het diner met muzikale omlijsting door het trio Remember zorgde voor een waardige afsluiting van een
gedenkwaardige en geslaagde Westfriezendag.
De Najaarsstreekmiddag werd gehouden in de Oude Beurs te Middenrneer. Voor de pauze werd een
concert gegeven door het Noordhollands Ouderenorkest onder leiding van Daan Koolhaas. Na de pauze werd
door de Stichting Projector de film "West-Friesland 1952" vertoond. Deze film die in opdracht van de
Kamer van Koophandel is gemaakt riep bij velen herinneringen op. De nieuwe voorzitter legde namens het
bestuur de leden het voorstel voor om voorzitter/secretaris A.J. (Ben) Wit uit Haarlem van de Stichting
"Westfriese Families" voor diens grote inzet voor de Westfriese genealogie en Architectenbureau Wil
Schagen te Niedorp voor de grote vakkundigheid en belangeloze inzet tijdens de restauratie van het
Timmermansgildehuis te benoemen tot lid van verdienste. Dit voorstel werd met applaus gehonoreerd.
De Westfrieslandprijs 1994 werd toegekend aan het Historisch Genootschap "Jan Adriaenszoon Leeghwater"
uit Middenbeemster.
Ruim 350 leden bezochten deze geslaagde streekmiddag.
Nadat in de Algemene Ledenvergadering in 1993 de bijgestelde doelstellingen voor het nieuwe beleid waren
vastgesteld is in 1994 een begin gemaakt met de daadwerkelijke aanpak daarvan.
Naast de Commissie Geschiedschrijving als eerste concrete resultaat van de beleidsnotitie – welke
commissie zich momenteel bezighoudt met de inventarisatie van alle publicaties over West-Friesland en
vervolgens onderzoek zal verrichten naar de leemtes in de kennis over dit gebied – is een
P.R.-commissie in het leven geroepen. Deze commissie, bestaande uit een drietal leden van het bestuur,
heeft in het afgelopen jaar voorstellen gedaan om de communicatie naar buiten toe te verbeteren. De
gedachte bestaat namelijk dat nog teveel mensen geen weet hebben van datgene waar het genootschap voor
staat. Daarnaast heeft deze commissie zich ook gebogen over mogelijkheden om de relatie met de leden
te verbeteren en om nieuwe leden te werven. Hoewel de voorstellen van de commissie nog geen tastbare
activiteiten tot gevolg hebben gehad en het nog gebleven is bij het aftasten van de mogelijkheden en
onmogelijkheden, zullen in 1995 de eerste concrete stappen worden genomen.
Een concrete uitvoering van een voornemen uit de beleidsnotitie die in 1994 wel zijn beslag kreeg, is
de totstandkoming van het nieuwe logo voor het genootschap. Tijdens de Westfriezendag werd dit nieuwe
logo, ontworpen door grafisch ontwerper J. van Wier uit Medemblik, aan de leden gepresenteerd en gezien
de reacties positief ontvangen. Inmiddels is dit nieuwe logo doorgevoerd in het briefpapier en het
Mededelingenblad. Ook de commissies maken inmiddels gebruik van het nieuwe beeldmerk.
In het kader van een hechtere samenwerking en een duidelijker relatie tussen het bestuur van het
genootschap en de verschillende commissies is eveneens een start gemaakt met een herziening c.q.
modernisering van het reglement voor de commissies. Dit herziene reglement zal na verwerking van de
adviezen van de commissies vermoedelijk nog in 1995 door het bestuur worden vastgesteld.
In 1994 is op de rails gezet de totstandkoming van een werkgroep die de vertegenwoordiging van de
vereniging op beurzen, tentoonstellingen, markten e.d. moet gaan organiseren en coördineren. De
aanvragen tot bijwoning van dergelijke evenementen zijn talrijk en kunnen op dit moment door een
beperkte bemanning slechts incidenteel worden gehonoreerd. Dat is jammer. Naar de mening van het
bestuur kan een goede aanpak van deze bijeenkomsten meer bekendheid geven aan de doelstellingen van
het genootschap.
Ofschoon in 1994 aandacht is besteed aan het 14e lustrum van onze vereniging is toch ook al even vooruit
gekeken naar het 15e lustrum in 1999. Het is de wens van het bestuur om aan het 75-jarig bestaan
ruim aandacht te besteden. Met sommige activiteiten zoals een jubileumuitgave moet dan echter wel
tijdig worden gestart. Vandaar dat nu reeds met een inventarisatie van mogelijke activiteiten is
begonnen. Bij deze inventarisatie zullen tevens de commissies en stichtingen betrokken worden. De
inventarisatie dient in het najaar van 1995 te zijn afgerond, waarna een keuze uit de ingezonden
suggesties gemaakt gaat worden.
De jaarlijkse Commissiemiddag werd gehouden op 9 april in de Museumboerderij Westfrisia van de Adriaan
Donkerstichting te Hoogwoud.
In 1994 zag de 61ste bundel West-Frieslands Oud & Nieuw het daglicht. Werderom een jaarboek met
een keur aan interessante artikelen. Bijzonder is dat dit jaarboek voor het eerst verscheen met een
harde kaft. Het mag dan nu ook met recht een jaarBOEK heten.
Tijdens het verenigingsjaar 1994 verschenen de Mededelingenbladen 118 tot en met 121.
In tegenstelling tot 1993, toen er twee delen in de Stolphoevereeks uitkwamen, is er tijdens dit
verslagjaar geen boekwerk in deze reeks verschenen. Wel is het bestuur in overleg met de Werkgroep
Historisch Textiel en met de Redactiecommissie teneinde te beoordelen of uitgave van een standaardwerk
over de Westfriese klederdracht tot de mogelijkheden behoort.
In verband met het vertrek van voorzitter V.J. Nobel en bestuurslid L.Th.M. Groot veranderde de
samenstelling van het bestuur. Hun plaatsen werden opgevuld door K. Bant en L. Wever.
Het algemeen bestuur vergaderde 11 maal in het Timmermansgildehuis. Het dagelijks bestuur kwam daarnaast
nog eens 11 maal bijeen.
Naast deze bestuursvergaderingen bezochten de bestuursleden als vertegenwoordigers van het genootschap
ook vele andere vergaderingen, bijeenkomsten, tentoonstellingen en exposities.
Enkele voorbeelden.
De opening van de tentoonstelling "Schilderij onder de loep" op 12 februari in (Rijks)Zuiderzeemuseum
over twee vroeg 17de-eeuwse schilderijen met het gezicht op de polder Het Grootslag en de stad Enkhuizen.
De bijeenkomst op 24 februari te Hoorn in verband met de voltooiing van de restauratie van de Boterhal
aan het Kerkplein.
De opening op 18 maart in de Oosterkerk te Hoorn van de tentoonstelling Trap des Ouderdoms in het
Westfries Museum door mevr. mr. F.G. van Diepen-Oost, gedeputeerde van de provincie Noord-Holland.
De officiële opening van het seizoen 1994 van de museumboerderij Vreeburg te Schagen op 13 mei
door burgemeester mr. J.H.G. van de Langenberg.
De opening van de tentoonstelling "Van vader op zoon" over families en hun beroepen op 27 mei in het
Westfries Museum door de heer R.E Vulsma, voorzitter van de Nederlandse Genealogische Vereniging.
Tijdens deze opening werd aan hem in verband met het 10-jarig jubileum van Nederlandse Genealogische
Vereniging afdeling Koggenland het kwartierstatenboek Koggenland aangeboden.
De bijeenkomst op 4 juni te Enkhuizen ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van de Vereniging Oud
Enkhuizen.
De eerste Westfriese marktdag werd op 30 juni te Schagen georganiseerd door de Stichting Bevordering
Westfriese Folklore.
De officiële presentatie van de Stichting Regionale Geschiedbeoefening Noord-Holland van de eerste
uitgave van de Gids voor historisch onderzoek in Noord-Holland op 7 oktober.
De studiedag van de Stichting Regionale Geschiedbeoefening Noord-Holland op 29 oktober in De Vest te
Alkmaar met als thema "Het gezicht naar buiten", waarin onderwerpen als sponsoring, ledenactivering
en publiciteit werden behandeld.
De presentatie van de boeken '... Die Water Keert' en 'Binnenwaeters Gewelt' op 4 november te Edam.
De officiële start van het project "Restauratie van de Maand" op 5 november in de Noorderkerk te
Hoorn.
Na 70 jaar Historisch Genootschap Oud West-Friesland is met het Westfries Genootschap een nieuwe stap
vooruit gezet. Van behouden en bewaren naar beheren en ontwikkelen. Maar ondanks deze andere naam en
ondanks de enigszins bijgestelde doelstelling blijven de problemen nog dezelfde als 70 jaar geleden.
Nog steeds wordt veel van wat het genootschap als waardevol beschouwd in meer of mindere mate bedreigd.
De verstedelijking rukt op, de grauwsluier van de uniforme nieuwbouwwijk gaat ten koste van de herkenbare
Westfriese dorpen en buitengebieden, het dialect wordt door de jeugd nauwelijks meer gesproken en typische
Westfriese gebruiken en gewoonten verdwijnen.
Een ontwikkeling die nauwelijk te stuiten lijkt. Geen rooskleurig toekomstbeeld voor een vereniging
met hart voor dit gebied en voor zijn bewoners.
Het is echter gelukkig dat steeds meer mensen de waarde van dat typisch streekeigene inzien en zich
er voor willen inzetten, ja er voor willen vechten.
Het bestuur en het secretariaat zullen ook in 1995 de continue strijd voor de herkenbaarheid van ons
gebied en tegen de vervlakking en verschraling weer aangaan.
De toekomst zal moeten uitwijzen of het slechts een achterhoedegevecht is geweest.
F.P.M. Brieffies
secretaris
Andere jaarverslagen:
'34/'35 |
'38/'39 |
'41/'42 |
'42/'43 |
'43/'44 |
'45 |
'46 |
'47 |
'48/'49 |
'51 |
'53 |
'54 |
'55 |
'56 |
'57 |
'58 |
'59 |
'60 |
'61 |
'62 |
'63 |
'64 |
'65 |
'66 |
'67 |
'68 |
'69 |
'70 |
'71 |
'72 |
'73 |
'74 |
'75 |
'76 |
'77 |
'78 |
'79 |
'80 |
'81 |
'82 |
'83 |
'84 |
'85 |
'86 |
'87 |
'88 |
'89 |
'90 |
'91 |
'92 |
'93 |
'94 |
'95 |
'96 |
'97 |
'98 |
'99 |
'00