Het degelijke fundament van Sint Jozef (Westflinge: 9 januari 2008) | Westfries Genootschap

Westfries Genootschap
Archivering

Westfries Genootschap Geheimen van de dijk Archivering Bouwhistorie Creatief Westfries Geschiedschrijving Kap en Dek

Landelijk Schoon Monumentale Kerken Projector Vrienden Westfries Museum Westfriese Families De Westfriese Molens

Archivering » Westflinge » 2008 » 9 januari

Het degelijke fundament van Sint Jozef

Westflinge
De rubriek Westflinge richt de schijnwerper op het verleden van West-Friesland met een actuele aanleiding. Vandaag aandacht voor honderd jaar katholiek onderwijs in Zwaagdijk-Oost.
(Eerder verschenen in het Noordhollands Dagblad, woensdag 9 januari 2008.)

Door Ed Dekker

ZWAAGDIJK-OOST – Wat hebben Joke Stokkermans, Wim van Baar, Mart Koopman, Joop Schouten en Thea Sijm met elkaar gemeen (behalve dat ze in Zwaagdijk op school hebben gezeten)? En hoe is dat met Daphne van Diepen, Shirley Fischer, Leon Commandeur, Kees Laan en Josefien Wissink?

Nou? Het antwoord geeft het nieuwe jaarboek van historische vereniging Den Swaegh Dyck. Al deze Zwaagdijkers zijn terechtgekomen in het onderwijs, samen met bijna vijftig andere dorpsgenoten. Het jaarboek 2007, verschenen in een oplage van 950 stuks, bevat een overzicht van oud-leerlingen van de Sint Jozefschool die hebben gekozen voor een baan in het onderwijs.
De opvallend omvangrijke opsomming is opgesteld door Gerard Kroon. De bijna 65-jarige geboren Westwouder was gedurende 37 jaar verbonden aan de Sint Jozefschool. Hij nam in 2004 afscheid. Gerard Kroon heeft de onderwijsloopbaan van bijna zestig Zwaagdijkers op een rijtje gezet.

Oudste en jongste

We pikken de oudste en de jongste er uit. De oudste in de lange rij is Gon Kappelhof (geboren in 1930), de jongste Kim Entius (van 1985). Gon Kappelhof is in 1949 in Onderdijk begonnen aan de lagere school. Zij werkte van 1956 tot 1959 aan het Doveninstituut in Sint Michelsgestel. Via de BLO in Hoogkarspel (vijf jaar) en de LOM-school in Alkmaar (ook vijf jaar) kwam Gon in 1969 in Wervershoof terecht. Daar heeft zij aan de Werenfridusschool tot 1989 lesgegeven.
De jongste, Kim Entius, werkt niet volledig in het onderwijs, achterhaalde Gerard Kroon. Kim geeft sinds september 2007 twee dagen in de week gymnastiek op de RSG in Enkhuizen. Voor allen was ‘Sint Jozef’ een bijzonder degelijk fundament.
Het twaalfde jaarboek van Den Swaegh Dyck is voor het eerst uitgevoerd in een harde kaft en telt 116 pagina's. Het is volledig gewijd aan de Sint Jozefschool in Zwaagdijk-Oost. De school vierde vorig jaar uitgebreid het 100-jarig bestaan. Diverse festiviteiten, uitmondend in een drukbezochte reünie en een omvangrijke expositie, vinden hun weerslag in het boek.

Alle namen

Veel oud-leerlingen halen in het jaarboek herinneringen op aan hun schooltijd. Anderen hebben hun indrukken van de reünie op papier gezet.
De verhalen zijn rijk geïllustreerd. Vooral veel klassenfoto's zijn afgedrukt. Van bijna alle kinderen kon de naam worden achterhaald. Op deze wijze is ook deze editie van het jaarboek een waardevol naslagwerk geworden, ook interessant voor mensen buiten Zwaagdijk.
Een andere vraag. Wat hebben Gerardus Laan (1888-1975), Petrus Langedijk (1888-1972), Petrus Sjerps (1898-1966) en Laurentius Schilder (1897-1970) met elkaar te maken? Dit viertal had de eer om honderd jaar geleden als kinderen de eerste steen te leggen voor het schoolgebouw.
Den Swaegh Dyck zocht uit wat er van hen – drie zonen van een kerkmeester en een zoon van een oud-kerkmeester &ndsh; is geworden na de gewichtige handeling op 17 juni 1907. Kerkmeesters hadden het in die tijd voor het zeggen in de parochie, samen met de pastoor natuurlijk.
Het plaatsen van een gedenksteen voor het nieuwe gebouw van de Sint Jozefschool, op 12 september 1958, was voorbehouden aan één persoon: mevrouw C.H.J. Kalb-Oortmeijer, echtgenote van burgemeester Kalb.

Bezwaar- en naaischool

Ook wordt aandacht besteed aan de bewaar- en naaischool die in 1914 haar deuren opende. Ook voor dit gebouw waren kinderen gevraagd om de eerste steen te leggen, twee meisjes. Zij waren Cornelia Wiering (1902-1990) en Marie Spruit (1909-2005). Dat hebben zij goed gedaan, op 31 maart 1914.
Het voormalige schoolgebouwtje aan de Zwaagdijk bestaat nog steeds. Het fraaie pand is in gebruik bij aannemersbedrijf Kuip.
Jacobus Frederik Kunst, Duw Konijn-Koomen, Toos van Ophem-Kappelhof, Marian Haakman-Korver, Simon Schilder, zij en vele anderen haalden herinneringen op aan hun schooltijd. Vera Besseling-Neefjes is, ook na 80 jaar, de strijd van ‘oost’ tegen ‘west’ niet vergeten. „Het was altijd water en vuur, vooral met het voetballen.”

Sociale controle

Jan Imming, die in 1958 in de zesde klas zat, is meester Van Baar nog steeds dankbaar. ”Veel van mijn kennis van nu is rechtstreeks terug te voeren op het geleerde van die tijd.” Edith Koopmans-Neefjes (die Sint Jozef verliet in 1964): „De sociale controle was groot op het dorp. Als je onderweg treuzelde en te laat op school zou komen, was er altijd wel een ouder iemand die je aanspoorde om door te lopen.”